Biznis

EU POČINJE SA ŠTEDNJOM Plan za smanjenje potrošnje gasa stupa na snagu

Plan Evropske unije da smanji potrošnju gasa u cijelom bloku za 15 odsto stupa danas na snagu, nakon objave u zvaničnom administrativnom glasniku EU u ponedjeljak.

EU POČINJE SA ŠTEDNJOM Plan za smanjenje potrošnje gasa stupa na snagu
FOTO: LOS ANGELES TIMES/YOUTUBE/SCREENSHOT

Zemlje članice EU su 5. avgusta zvanično usvojile plan za vanredne situacije koji se odnosi na smanjenje potrošnje gasa, kako bi uštedjele gorivo za zimu zbog neizvjesnosti s ruskim isporukama, uprkos protivljenju Poljske i Mađarske finalnoj verziji zakona.

– S obzirom na neposrednu opasnost po bezbjednost snabdijevanja gasom koju je izazvala ruska vojna agresija na Ukrajinu, ova uredba treba hitno da stupi na snagu – piše u službenom glasniku 27-članog bloka.

Sporazumom se od svih zemalja EU traži da dobrovoljno smanje potrošnju gasa za 15 odsto, pri čemu bi Evropska komisija to mogla da proglasi obavezom u vanrednim okolnostima, mada uz izvjesna izuzeća za pojedine zemlje i industrije.

Sve zemlje, osim Mađarske i Poljske, odobrile su sporazum čime je on dobio snagu zakona, objavila je prošle nedjelje Češka, koja je trenutni predsjedavajući EU.

Pročitajte još

U uredbi se navodi da će zemlje EU „uložiti sve svoje napore” da smanje potrošnju gasa od avgusta ove do marta iduće godine za „najmanje 15 odsto” u odnosu na njihovu prosječnu potrošnju u prethodnih pet godina.

Ako Evropska komisija uoči „ozbiljnu nestašicu gasa” ili se pojavi izuzetno velika potražnja za gasom, može zatražiti od zemalja EU objavu opšte opasnosti u bloku. Time bi smanjenje potrošnje gasa postalo obavezujuće, uz ograničene izuzetke.

Mađarska, koja je u pregovorima o kupovini dodatnih količina gasa iz Rusije, bila je jedina zemlja koja se usprotivila sporazumu prošle nedelje, dovodeći u pitanje legitimitet pravila EU koja utiču na energetsku bezbjednost zemlje.

Poljska je takođe bila protiv konačnog zakona, mada je u načelu podržala sporazum. Varšava je ocijenila da nedostaje pravni osnov za taj zakon i da bi odluke koje se tiču energetskog miksa zemalja članica trebalo da se donose uz jednoglasno odobrenje svih država EU.

Njihovo protivljenje ipak nije spriječilo usvajanje plana, kojem je bila potrebna podrška najmanje 15 zemalja da bi postao zakon.

Prije početka vojne operacije u Ukrajini, Rusija je obezbjeđivala 40 posto ukupnih potreba EU za gasom. Moskva je od tada smanjila dotok gasa u Evropu, što je otežalo zemljama bloka da popune skladišta uoči zime i podstaklo opštu jagmu za kupovinom neruskog goriva i za preduzimanjem mjera za ograničavanje potrošnje gasa.

Prihvati notifikacije