Zvaničnici Japanske meteorološke agencije (JMA) rekli su da je zemljotres, koji je u zabilježen u ponedjeljak u 23.15 po lokalnom vremenu nedaleko od pacifičke obale u prefekturi Aomori na dubini od 54 kilometara, povećao vjerovatnoću da se u narednoj nedelji u istom regionu dogodi potres iste ili jače magnitude.
Prema lokalnom listu Ašahi, ovo je prvi put da je agencija izdala upozorenje na “mega zemljotres” (magnituda 8,0 ili više) za obalne regione Hokaida i Sanrikua, otkako je sistem uveden u decembru 2022.
Cukasa Morikubo, zvaničnik kabineta zadužen za upravljanje katastrofama, rekao je u utorak na konferenciji za novinare da bi mega zemljotres mogao da se dogodi duž Japanskog i Kurilskog rova, piše američki “Tajm”.
– Nije jasno da li će se zaista dogoditi veliki zemljotres. Ali svi bi trebalo da ozbiljno shvate poziv da preduzmu mjere predostrožnosti i zaštite svoj život – rekao je Morikubo.
Zemljotres u ponedjeljak bio je dovoljno snažan da izazove cunamije visoke oko 60 centimetara, povredi najmanje 30 ljudi i dovede do naređenja za evakuaciju oko 90.000 stanovnika. Video-snimci na društvenim mrežama pokazuju da je podrhtavanje bilo toliko jako da ljudi nisu mogli da stoje. Na fotografijama se vide pukotine na putevima i oštećenja na zgradama u Aomoriju, a čak su i pojedini stanovnici Tokija, udaljenog više od 560 km, osjetili potres.
S obzirom na snagu potresa, japanska premijerka Sanae Takaiči upozorila je stanovnike da “pažljivo prate uputstva” JMA i lokalnih vlasti, jer postoji povećana vjerovatnoća mnogo snažnijeg naknadnog potresa.
Ali uprkos tome što je Japan stalno izložen potresima – njegova pozicija na pacifičkom “Vatrenom prstenu” znači da se zemljotresi, i osetni i oni neprimetni, dešavaju otprilike na svakih tri minuta – strah od mega zemljotresa ostaje visok zbog rizika od masovnih žrtava.
Šta je mega zemljotres
Prema japanskom Štabu za promociju istraživanja zemljotresa, potresi magnitude 8,0 i više smatraju se mega zemljotresima. Oni se često javljaju kada jedna od dve tektonske ploče koje se sudaraju klizi pod drugu, stvarajući subdukcione zone. Japan je okružen mnogim takvim zonama, koje su poznate po povećanoj vulkanskoj i seizmičkoj aktivnosti.
Takvi zemljotresi mogu izazvati vrlo snažno podrhtavanje na širokom području, a epicentri se mogu prostirati od 100 do 200 kilometara.
Japan ima dugu istoriju snažnih potresa:
u Nobiju 1891. – 8,0
u regionu Kanto 1923. godine – magnutuda 7,9
u Tonankaiju 1944. – magnituda 7,9
u Nankaiju 1946. – magnituda 8,0
u Tokačiokiju 2003. – magnituda 8,0
Jedan od najpoznatijih mega zemljotresa je dogodio se u istočnom Japanu 2011. godine. Zemljotres magnitude 9,0 izazvao je cunamije visoke sedam metara, usmrtio više od 20.000 ljudi i ozbiljno oštetio nuklearni reaktor u Fukušimi.
Ranije ove godine, izvještaj državne komisije naveo je da mega zemljotres u regionu rova Nankai, na jugu Japana, ima 80 odsto šanse da se dogodi u narednih 30 godina. U najgorem scenariju moglo bi da pogine čak 298.000 ljudi.
Što se tiče mega zemljotresa u Japanskom i Kurilskom rovu, prethodne procjene vlade pokazuju da bi u slučaju potresa magnitude 9,0 moglo stradati i do 199.000 ljudi.
Zašto je posljednji potres izazvao zabrinutost
Japanska meteorološka agencija je izjavila da, na osnovu statističkih podataka o velikim zemljotresima širom svijeta, vjerovatnoća da se zemljotres magnitude 8,0 ili više dogodi u oblasti u roku od nedjelju dana nakon zemljotresa magnitude 7,0 ili više iznosi oko 1 prema 100, što je “više nego obično”.
Mega zemljotres u tom regionu mogao bi da izazove cunamije duž pacifičke obale Japana, od Hokaida do prefekture Čiba, prema izveštaju NHK.
Štab za promociju istraživanja zemljotresa navodi da sjeverna obala Sanriku ima verovatnoću od 4 do 20 odsto da doživi zemljotres magnitude 8,0 ili više u narednih 30 godina. Poslednji zabilježeni takav slučaj bio je u Tokačiju 1968. godine, magnitude 8,3, prenosi Time.
S obzirom na istoriju jakih zemljotresa u regionu, Jošihiro Hiramacu, profesor na Univerzitetu Kanazava i stručnjak za seizmologiju, rekao je za “Kjodo njuz” da je potres u ponedjeljak možda promijenio ravnotežu tla, što bi moglo stvoriti uslove za jači zemljotres.
Manji zemljotresi ranije su često bili predznaci većih zemljotresa. Dva dana prije smrtonosnog zemljotresa 2011. godine, desio se zemljotres magnitude 7,3 kod obale Hokaida i Sanriku.
Priprema za mega zemljotres
Međutim, ovakva upozorenja o mega zemljotresu ne znače nužno da ljudi treba da se evakuišu, jer je JMA priznala da predviđanje mega zemljotresa uključuje “veoma visok stepen neizvesnosti”.
Umesto toga, vlasti apeluju na stanovnike da se temeljno pripreme, uključujući:
provjeru evakuacionih ruta
spremanje hitnih paketa
obezbjeđivanje zaliha hrane i vode
obezbjeđivanje prenosivih toaleta
Saznajte sve o najvažnijim vijestima i događajima, pridružite se našoj Viber zajednici ili čitajte na Google News.