Svijet

OKTOBARSKA KRIZA Dan kada je izbjegnut NUKLEARNI RAT

Predsjednik SAD Džon Ficdžerald Kenedi saopštio je 22. oktobra 1962. godine da su na Kubi postavljene sovjetske lansirne rampe i naredio vojnu blokadu te karipske zemlje.

OKTOBARSKA KRIZA Dan kada je izbjegnut  NUKLEARNI RAT
FOTO: DAI KUROKAWA/EPA

Potom je u najdramatičnijim danima od Drugog svjetskog rata, kad je svijet bio na ivici nuklearnog obračuna dvije velesile, razmjena poruka Kenedija i sovjetskog lidera Nikite Sergejeviča Hruščova smirila situaciju.

Sovjeti su uklonili rakete u zamjenu za obećanje SAD da neće napasti Kubu.

Kubanska raketna kriza, poznata i kao Oktobarska kriza ili Raketna kriza, predstavlja jedan od kritičnih momenata Hladnog rata.

Sukobu je prethodilo razmještanje američkih raketa srednjeg dometa u Turskoj 1959. godine, a slične rakete postavljene su i u Italiji.

Sovjeti su, kao odgovor, instalirali nuklearne rakete na Kubi, što su SAD proglasile za prijetnju svojoj bezbjednosti i povredu interesne sfere.

Kriza je eskalirala krajem oktobra 1962. godine američkom blokadom Kube.

Poslije višednevnog natezanja i “igre živaca”, u kojoj su glavni akteri bili Džon Kenedi, Nikita Hruščov i Fidel Kastro, Sovjetski Savez je povukao oružje, a zauzvrat dobio garanciju SAD da neće napasti Kubu.

Jedanaest mjeseci poslije dogovora Kenedi-Hruščov američko atomsko oružje u Turskoj je deaktivirano.

Postignut je i dogovor o uspostavljanju vruće linije (takozvani crveni telefon) između Moskve i Vašingtona.