Kada Tejlor Svift, Rod Stjuart ili Bruno Mars idu na svjetske turneje, muzičari koji stoje iza njih poblici su potpuno nepoznati. Korišćenje anonimnih „plaćenika“ nije samo uobičajeno; to je standardni poslovni model moderne muzičke industrije.
Svjetska industrija zabave povlači čvrstu finansijsku granicu između „benda“ i „solo umjetnika“. U tradicionalnom bendu poput Coldplay ili U2, muzičari su korporativni partneri. Zajedno pišu pjesme, zajedno posjeduju brend i zajedno dijele prihode. Ako stadionska turneja zaradi 100 miliona dolara, svi od pjevača do bubnjara kući nose osmocifrene isplate.
Za solo umjetnike, matematika je potpuno drugačija. Umjetnik je jedini vlasnik imena, a muzičari na sceni su strogo zaposleni. Oni ne dobijaju procenat od bruto prodaje karata. Umjesto toga, plaća im se dogovorena nedjeljna plata ili dnevna gaža za ugovorne usluge.
Iako su ovi muzičari nevidljivi široj javnosti, duboko su poštovani u industriji. Oni su elitni turnejski i studijski muzičari – često diplomci konzervatorijuma koji mogu da čitaju složene muzičke aranžmane, da se prilagode višestrukim žanrovima za kratko vrijeme i da svake večeri sviraju besprijekorno. Angažovani su zbog svoje apsolutne pouzdanosti i nedostatka ega. Pošto su zaposleni, a ne članovi benda, oni nude umjetniku potpunu kreativnu kontrolu i skalabilnost. Ako angažovani basista zahtijeva previše novca ili se bubnjar razboli, muzički direktor turneje može da dovede drugog svjetski poznatog muzičara i da ga pripremi za nastup u roku od 24 sata.
Ovaj model anonimnog pratećeg benda na turnejama patentirala je rokenrol legenda Čak Beri. Decenijama je Beri odbijao da plati i vodi poseban turnejski bend. Putovao je sam sa svojom gitarom i menadžerom koji je zahtijevao da lokalni promoter koncerta obezbijedi kompetentnog basistu, bubnjara i klavijaturistu koji već znaju njegove pjesme. Beri je rijetko i vježbao sa njima; jednostavno bi (pošto je primio keš!) izašao na scenu, uključio se u pojačalo i očekivao da će stranci, iza na bini, dobro pratiti njegov korak.
Današnje masovne pop turneje se pažljivo uvježbavaju mjesecima, ali osnovni princip ostaje isti. Ljudi koji sviraju instrumente su elitni izvođači radova koji obavljaju posao, namjerno izabrani da podrže jedinu osobu koju je publika zapravo platila da vidi.
Kako prateći bendovi poznatih zvijezda zapravo zarađuju za život?
Dok glavni izvođač na stadionu zarađuje milione po noći, muzičari iza njega ne dobijaju nikakav dio od prodaje karata. Umiesto toga, oni su nezavisni izvođači radova koji zarađuju fiksnu zaradu. Za turneje srednjeg nivoa, muzičari često zarađuju između 1.500 i 2.500 dolara nedjeljno tokom proba i same turneje. Za zvijezde stadionskog nivoa, muzički direktori i nezamjenljivi veterani mogu zarađivati 5.000 dolara ili više nedeljno. Pored ove osnovne plate, dobijaju dnevnicu za hranu i dodatne troškove, dok budžet za produkciju turneje pokriva sve njihove letove, prevoz i hotelski smještaj.
Pošto su plaćeni, standardni prateći muzičari takođe propuštaju i procenat od veoma unosne “fan robe” (programi, ploče, majice, duksevi, kape, bedževi…) koja se prodaje u holovima arena. Kada bend ima promotivne televizijske nastupe – kao što je nastup u kasnonoćnoj tok-šou emisiji ili jutarnjem programu – tada, recimo, sindikat Američke federacije muzičara (AFM) obavezno interveniše. Pravila sindikata osiguravaju da se muzičarima plaćaju odvojeni, standardizovani minimumi učinka, što rezultira dodatnom čekom za taj konkretni program.
Najteži dio posla je preživjeti “vrijeme zastoja”. Glavna zvijezda može uzeti tri godine pauze da napiše i snimi novi album, prekidajući primarni izvor prihoda pratećeg benda. Da bi premostili ove višegodišnje praznine, profesionalni turnejski muzičari oslanjaju se na razne sporedne poslove. Oni prihvataju studijske sesije kako bi snimali numere za druge umjetnike, produciraju albume za nove indi bendove ili drže privatne masterklasove. Mnogi jednostavno idu na audicije za druge turneje, smjenjujući različite pop zvijezde ili kantri pjevače, već kako rasporedi dozvoljavaju.
Postoje rijetki izuzeci. Prateće grupe koje postignu legendarni status uz svog frontmena – poput Brusa Springstinovog E Street Band-a ili Toma Petijevog Heartbreakers-a – na kraju prelaze iz statusa zaposlenih sa platom u partnere za podjelu profita. Takav tipičan primjer je Roni Vud u grupi Rolling Stones. On je poslije višegodišnjeg “dobro plaćenog saradnika” prešao u status Džegerovog i Ričardsovog partnera. Pošto se njihov specifični zvučni identitet smatra bitnim za vrijednost svake prodate karte, oni mogu da pregovaraju o procentu od bruto prihoda turneje. Međutim, za veliku većinu muzičara na turnejama, posao se svodi na učešću u uvećanju bogatstva zvijezde na sceni, i za potvrđivanje svoje stalne i zagarantovane plate.
Saznajte sve o najvažnijim vijestima i događajima, pridružite se našoj Viber zajednici ili čitajte na Google News.